Pas tekstgrootte aan: A A+ A++

Bewonersplatform Zuidas

Inspraak bpz op de Visie Zuidas 2007

Aan de Gemeenteraad van Amsterdam,
per adres, de directeur van de Dienst Ruimtelijke Ordening
Postbus 2758
1000 CT AMSTERDAM

Het bewonersplatform Zuidas volgt al sinds 10 jaar kritisch de ontwikkelingen rond de realisering van
Amsterdam Zuidas. Het accent ligt op de leefbaarheid voor de bewoners en gebruikers van dit gebied
en de gevolgen voor de bewoners in de aanliggende wijken gedurende de bouw en in de toekomst.
De visie 2007 is een verbetering vergeleken met de voorgaande versies. Er spreekt een duidelijke
ambitie uit om Zuidas te ontwikkelen tot een nieuwe centrumwijk van Amsterdam.
De volgende punten brengen wij onder uw aandacht:
I. ALGEMENE OPMERKINGEN
1. De allerlaatste alinea van de visie ( blz. 95) betreft de Algemene opgave om permanent
aandacht te hebben voor tijdelijkheid en maatregelen om kwaliteit en leefbaarheid tijdens de
ontwikkelperiode te bewaken. In plaats van een Algemene Opgave zou dit een
onvoorwaardelijke eis moeten zijn die uitgangspunt is voor alle aspecten van de Visie. Het
zal duidelijk zijn dat bewoners en gebruikers van het Zuidasgebied en de aangrenzende wijken
de komende 30 jaar vooral geconfronteerd zullen worden met intensieve
bouwwerkzaamheden. De bewoners van de aangrenzende wijken zullen grote veranderingen
in hun leefklimaat ondervinden, terwijl ook de toekomstige bewoners van Zuidas zich ruim
een generatie lang in de ontwikkelfase zullen bevinden. Dat betekent dat er een maximale
inspanning moet worden geleverd om het woon- en verblijfsklimaat ook tijdens de
ontwikkeling de gewenste allure te geven. In hoofdstuk 8 : Implementatie worden 6
managementopgaven en 10 concrete opgaven genoemd en zoals hierboven genoemd een
algemene opgave.
Het bewonersplatform mist in dit hoofdstuk node de paragraaf : informatie en
communicatie. De lange duur en het ingrijpende karakter van de ontwikkeling van Zuidas
vergt een voortdurende informatievoorziening aan bewoners, gebruikers, geïnteresseerde
Amsterdammers en toeristen. Voor het creëren van draagvlak voor het grootschalige
bouwprogramma is communicatie met (toekomstige) bewoners en gebruikers van groot
belang.

II. SPECIFIEKE PUNTEN
1. Op blz. 29 wordt onder punt 2 gesteld : De wijze waarop het openbaar vervoer, de auto, fiets
en voetganger door het gebied geleid worden is bepalend voor het functioneren van de stad en
voor het woon- en werkklimaat in Zuidas zelf.
Wij willen daaraan toevoegen dat dit ook geldt voor de aan- en afvoerende stromen en het
woon- en werkklimaat in de omgeving.
Tevens zou verwacht mogen worden dat deze stellige bewering vergezeld zou gaan van een
bewonersplatform zuidas vervolgpagina 2uitvoerige verkeersstudie om na te gaan welke verkeersstromen verwacht worden en welke concrete maatregelen noodzakelijk zijn om geen verkeersinfarcten te veroorzaken. Wij zijn dan ook van mening dat de verkeersstudie een integraal onderdeel van de Visie zou moeten zijn.

2. Op blz. 31 wordt gesteld dat het huidige autotransport naar en van Zuidas met 30% relatief
laag is, maar het noemen van een percentage kan in dit verband een heel vertekend beeld
geven. Als we er van uitgaan dat om economische redenen de bijna 30.000 parkeerplaatsen
benut dienen te worden, betekent dat minstens zoveel auto’s die aan- en afvoerroutes moeten
gebruiken. De knelpunten zullen dan ongetwijfeld ontstaan op de Europaboulevard en de
Amstelveenseweg en zich uitbreiden over de aangrenzende straten.

3. Op blz.31 wordt onder de belangrijke punten voor het realiseren van de ambitie voor een
duurzaam en succesvol stedelijk topmilieu genoemd: diversiteit en sociale
verantwoordelijkheid: ontwikkeling van een gevarieerde samenleving die niemand buitensluit.
Wij onderschrijven deze ambitie, maar zijn zeer bezorgd over de mogelijkheden om dit tot
stand te brengen. De grond en de bouwkosten in Zuidas zijn zeer hoog, waardoor de prijzen
voor wonen in deze wijk voor een groot deel van de bevolking te hoog zullen blijken te zijn.
Ook moet niet onderschat worden dat de locatie misschien wel aantrekkelijk is voor nieuwe
bewoners, maar de nog vele jaren aanwezige bouwputten niet.

4. Op blz. 37 worden de verschillende typen straten besproken.
In het Zuidasgebied zijn straten waar een hoge verkeersdruk verwacht wordt. Voor de
Amstelveenseweg en de Europaboulevard is de huidige verkeersdruk al sterk toegenomen en
dat geldt ook voor de De Boelelaan in de spitsuren. De hoge dichtheid van gebouwen in het
Zuidasgebied zal het verkeer exponentieel doen toenemen, waardoor de Amstelveenseweg en
de Europaboulevard zich zullen ontwikkelen tot straten voor snelverkeer. Onder punt II,1 is al
genoemd dat een verkeersstudie beschikbaar zou moeten zijn en dat stagnaties op de aan- en
afvoerende wegen voorkómen moeten worden. Daarnaast is essentieel dat deze straten geen
breuk veroorzaken in de continuïteit van Zuidas, dus zijn maatregelen voor overstekende
fietsers en voetgangers, bij voorbeeld in de vorm van loop- en fietsbruggen, een voorwaarde.

5. Onder punt 4.3. op blz. 39 worden Plekken besproken.
Wij willen onderstrepen dat openbaarheid van al deze plekken, zoveel mogelijk ook de
binnentuinen in de kantoren, de functiemenging en het leefklimaat in positieve zin beïnvloedt.
Wij achten het Beatrixpark de groene long van Zuidas. Gewaakt moet worden voor behoud
van de ruimtewerking vanuit dit park. Het mag niet het karakter van een binnentuin tussen
hoge kantoortorens krijgen.

6. Op blz. 41 wordt het station het Hart van de Zuidas genoemd. Vanzelfsprekend dient het
station publiek domein te zijn.
7. Hoofdstuk 5 betreft de Netwerken.
5.1. Openbaar vervoer
De optimale bereikbaarheid van Zuidas met het openbaar vervoer kan niet genoeg benadrukt
worden. In de visie wordt als paradox gesignaleerd dat Zuidas in principe de best bereikbare
plek is, maar dat het interne transport vooral in Oost-Westrichting zwak georganiseerd is.
De tram hoort bij Amsterdam en uitbreiding van het tramnet zou dan ook voor de hand liggen.
Het is dan ook jammer dat de visie zich beperkt tot lijn 5. In de hieraan gewijde paragraaf 5.2.
wordt voorgesteld lijn 5 door te trekken naar het Amsterdamse Bos. De opmerking dat het
Amsterdamse Bos dan voor het eerst bereikbaar zou zijn per openbaar vervoer is historisch
niet correct. Maar belangrijker is dat ook andere eindpunten overwogen kunnen worden, zoals
het Gelderlandplein.
Aan de Oostzijde bevindt zich tramlijn 4, die verder zou kunnen rijden over de
Europaboulevard en via een van de Oost-West straten zou kunnen bijdragen aan een oplossing
van de zwakke Oost-West verbindingen. Vanuit de Westzijde zouden de lijnen 16 en/of 24
hun route van West naar Oost kunnen vervolgen. Tramhaltes in de directe nabijheid van het
station vergroten de bereikbaarheid in hoge mate. Dit geldt ook voor het busverkeer. Haltes in
de directe omgeving van het station zijn voldoende, er hoeft geen busstation te worden
aangelegd.
Na het voltooien van de Noord- Zuidlijn is er een directe verbinding tussen het Centrum van
bewonersplatform zuidas vervolgpagina 3 Amsterdam en Zuidas. De huidige sneltram 51 verbindt niet alleen Amstelveen met het Centraal Station via de Stations Zuid en Amstel, maar zorgt ook voor een snelle verbinding met het oostelijk deel van Amsterdam Centrum, zoals de Stopera , de Hortus en Artis. Deze
verbinding blijft ook voor bewoners en gebruikers van Zuidas van belang; lijn 51 moet dus niet zonder meer worden opgeheven.
5.3. Station Zuid
Voor dit station zijn door de NS 250.000 in-, uit- en overstappende passagiers per dag
gepland. Dit betekent dat het stationsgebouw ruim moet worden opgezet met brede looppaden,
liften en roltrappen tussen de verschillende perrons. De verbinding naar de metroperrons moet
ruim zijn, goed verlicht en sociaal veilig. De afstanden tussen de treinperrons en de
metroperrons dienen zo kort mogelijk te zijn. Het stationsgebouw dient zoveel mogelijk
daglicht toe te laten. Voor de bereikbaarheid en de regulering van de passagiersstromen zijn
in- en uitgangen aan alle 4 zijden van het station noodzakelijk.

In de visie ontbreekt Station RAI. Dit station is een onmisbare in- en uitstapplaats voor
bewoners en gebruikers van Vivaldi, bezoekers van de RAI , het te bouwen Musicaltheater en
de naastgelegen ROC. Goede en veilige looproutes naar en van deze bestemmingen zijn
noodzakelijk.( zie ook punt II,4)
5.4. Netwerk Fiets
Voor fietsers dienen zoveel mogelijk kruisingsvrije noord-zuid en oost-west fietspaden te
worden aangelegd of behouden. Een combinatie van sociale veiligheid en doorgaand
fietsverkeer moet mogelijk gemaakt worden. Voor fietsers dienen gemakkelijke en goedkope
parkeervoorzieningen getroffen te worden. Handhaving van verbod op fietsparkeren op niet
daartoe bestemde plaatsen dient prioriteit te hebben.
5.5.Voetgangers
Voetgangers moeten veilig en comfortabel door Zuidas kunnen lopen, en snel en eenvoudig
het openbaar vervoer kunnen bereiken, eventueel door bovengrondse ongelijkvloerse
kruisingen.
5.6.Auto.
Wij pleiten voor een scheiding tussen doorgaand en bestemmingsverkeer. De aan- en
afvoerroutes dienen afgestemd te zijn op de verkeersstromen, zodat de wegen in de
aangrenzende wijken niet overbelast raken. Overbelasting van opritten en afslagen moet
voorkómen worden, evenals het ontstaan van sluiproutes .De vraag doet zich voor of 30.000
beschikbare parkeerplaatsen juist het autorijden naar de Zuidas aantrekkelijk maken. Het
parkeren in garages dient niet duurder te zijn dan op straat of in de omliggende wijken om
parkeeroverlast in de aangrenzende wijken te voorkómen. Parkeergarages en tunnels dienen
voorzien te worden van de meest geavanceerde luchtzuiveringsinstallaties, waarbij tevens
voldoende geld wordt gereserveerd voor het noodzakelijke onderhoud daarvan.
De geplande straten voor doorgaand verkeer moeten geen racebanen worden. Extra
voorzieningen voor oversteken door fietsers en voetgangers, zo nodig via ongelijkvloerse
kruisingen, zullen zeer waarschijnlijk nodig zijn.

8. Op pag. 71 wordt terecht gesteld dat Zuidas Oost een minder samenhangend gebied vormt. De
geïsoleerde woontoren tussen de kantoren maakt deze locatie niet aantrekkelijk voor
bewoners. Ook voor deze groep bewoners en gebruikers betekent een aantrekkelijke
looproute langs en oversteek van de Europaboulevard een verhoging van hun woon- en
werkklimaat.

9. Op blz. 75 wordt aandacht besteed aan de functiemenging. Terecht wordt gesteld dat 40 %
woonfunctie gegarandeerd moet worden.
Wij achten het van groot belang dat de functiemenging consequent wordt doorgezet in alle
deelprojecten om te voorkómen dat onherbergzame kantoorstraten ontstaan. Voor een
gevarieerde bevolkingsopbouw dienen ook woningen voor de middengroepen beschikbaar te
zijn.

10. Op blz. 79 worden verschillende fasen in de ontwikkeling onderscheiden en tevens gesteld dat
het een gebied in ontwikkeling is. In punt I is al gepleit voor een maximale inspanning om het
bouwproces niet alleen imposant te maken, maar vooral te zorgen voor een prettig woon- en
werkklimaat voor bewoners en gebruikers van Zuidas en de aangrenzende wijken. Dit is ook
bewonersplatform zuidas vervolgpagina 4 van belang om de uitstraling van een bijzonder, kwalitatief hoogwaardig en duurzaam stadscentrum haar schaduw vooruit te laten werpen en in toenemende mate waar te laten maken.

11. In de inleiding op hoofdstuk 8 worden het duurzaamheidsplan en het beeldkwaliteitsplan
genoemd als uitwerkingsstap voor de Zuidasonderneming.
Wij zijn van mening dat een eerste versie van deze plannen nu beschikbaar zou moeten zijn
als aanzet naar het concretiseren van ambitie naar werkelijkheid.
Namens het bewonersplatform Zuidas
Dr. Cisca Griffioen, voorzitter

Lees verder over: Inspraak, Zuidasgebieden, Zuidasthema's.